{"id":9092,"date":"2025-04-23T13:12:47","date_gmt":"2025-04-23T13:12:47","guid":{"rendered":"https:\/\/rec.spontan.agency\/?p=9092"},"modified":"2025-04-23T14:47:35","modified_gmt":"2025-04-23T14:47:35","slug":"shoqeria-civile-diskuton-krizen-e-energjise-hidrike-dhe-alternativat-e-rinovueshme-ne-shqiperi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/2025\/04\/23\/shoqeria-civile-diskuton-krizen-e-energjise-hidrike-dhe-alternativat-e-rinovueshme-ne-shqiperi\/","title":{"rendered":"Shoq\u00ebria civile diskuton klimatik\u00ebn dhe alternativat e saj t\u00eb rinovueshme n\u00eb Shqip\u00ebri"},"content":{"rendered":"<p><strong>Deklarat\u00eb e Organizatave t\u00eb Shoq\u00ebris\u00eb Civile n\u00eb lidhje me<\/strong><\/p>\n<p><strong>Politikat Sektoriale t\u00eb Energjis\u00eb dhe Klim\u00ebs<\/strong><\/p>\n<p>M\u00eb 27 mars 2025, Rrjeti GreenAL u mblodh n\u00eb nj\u00eb nga takimet e tij t\u00eb para pas zyrtarizimit, me synim forcimin e bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrmjet an\u00ebtar\u00ebve dhe nxitjen e shk\u00ebmbimit t\u00eb njohurive p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet e energjis\u00eb dhe klim\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, u zhvillua nj\u00eb sesion reflektimi i thelluar mbi progresin dhe boshll\u00ebqet n\u00eb politikat sektoriale, si dhe u p\u00ebrgatit nj\u00eb paket\u00eb rekomandimesh drejtuar partive politike n\u00eb prag t\u00eb zgjedhjeve t\u00eb 11 majit 2025.<\/p>\n<p>Takimi p\u00ebrfaq\u00ebsoi nj\u00eb hap t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm drejt konsolidimit t\u00eb rrjetit si platform\u00eb bashk\u00ebpunimi q\u00eb synon t\u00eb rris\u00eb ndikimin e shoq\u00ebris\u00eb civile n\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsimin e politikave mjedisore dhe klimatike n\u00eb nivel lokal, rajonal dhe komb\u00ebtar. Diskutimet u p\u00ebrqendruan n\u00eb analiz\u00ebn e sfidave t\u00eb nd\u00ebrlidhura t\u00eb sektorit energjetik dhe klimatik, me theks t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb mbi var\u00ebsin\u00eb nga burimet hidrike p\u00ebr prodhimin e energjis\u00eb elektrike (mbi 95%), ndikimin e ndryshimeve klimatike n\u00eb ciklet hidrologjike, dhe problemet strukturore t\u00eb tregut energjetik.<\/p>\n<p><strong>Pasqyr\u00eb e programeve zgjedhore n\u00eb lidhje me energjin\u00eb e klim\u00ebn<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb vijim t\u00eb diskutimeve u analizuan edhe programet zgjedhore t\u00eb partive politike p\u00ebr periudh\u00ebn 2024\u2013 2030, me q\u00ebllim t\u00eb kuptohet n\u00eb \u00e7far\u00eb mase temat e energjis\u00eb dhe klim\u00ebs jan\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb agjend\u00ebn politike. V\u00ebrehet se disa programe p\u00ebrmbajn\u00eb nj\u00eb korniz\u00eb m\u00eb t\u00eb artikuluar p\u00ebr tranzicionin e gjelb\u00ebr dhe p\u00ebrafrimin me direktivat e BE-s\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb projekte konkrete p\u00ebr energjin\u00eb diellore dhe planifikimin e rinovimit t\u00eb nd\u00ebrtesave. Megjithat\u00eb, k\u00ebto shpesh mbeten t\u00eb kufizuara n\u00eb nivel programatik, pa detaje implementuese apo p\u00ebrfshirje t\u00eb dimensionit social t\u00eb tranzicionit. Nj\u00eb pjes\u00eb e programeve ofrojn\u00eb p\u00ebrqasje m\u00eb t\u00eb p\u00ebrqendruara n\u00eb fusha t\u00eb tjera si ekonomia, drejt\u00ebsia ose qeverisja, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb \u00e7\u00ebshtjet klimatike dhe energjetike jan\u00eb t\u00eb pranishme n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb shum\u00eb t\u00eb fragmentuar ose mungojn\u00eb plot\u00ebsisht. N\u00eb disa raste, energjia p\u00ebrmendet vet\u00ebm n\u00eb kontekstin e investimeve infrastrukturore, pa reflektuar mbi aspektet e dekarbonizimit apo tranzicionit t\u00eb drejt\u00eb. Nga ana tjet\u00ebr, disa programe zgjedhore ofrojn\u00eb trajtime t\u00eb detajuara mbi transparenc\u00ebn n\u00eb menaxhimin e burimeve natyrore, zhvillimin e industrive t\u00eb q\u00ebndrueshme dhe nevoj\u00ebn p\u00ebr decentralizim p\u00ebrmes komuniteteve t\u00eb energjis\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe komponent\u00ebt e edukimit, eficienc\u00ebs energjetike dhe ndikimit t\u00eb ndryshimeve klimatike n\u00eb sektor\u00eb t\u00eb tjer\u00eb si bujq\u00ebsia apo sh\u00ebndeti. Kjo analiz\u00eb d\u00ebshmon p\u00ebr munges\u00ebn e nj\u00eb vizioni t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt dhe gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebs p\u00ebr energjin\u00eb dhe klim\u00ebn n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb spektrit politik shqiptar, si dhe p\u00ebr nevoj\u00ebn urgjente p\u00ebr standardizimin e p\u00ebrfshirjes s\u00eb k\u00ebtyre \u00e7\u00ebshtjeve n\u00eb platformat programore, me q\u00ebllim rritjen e<br \/>\nllogaridh\u00ebnies, konsistenc\u00ebs dhe q\u00ebndrueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb angazhimeve politike.<\/p>\n<p><strong>Sfidat e sektorit<\/strong><\/p>\n<p>P\u00ebrgjat\u00eb dekad\u00ebs s\u00eb fundit, Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb p\u00ebrballur me sfida komplekse dhe t\u00eb nd\u00ebrthurura n\u00eb sektorin e energjis\u00eb dhe klim\u00ebs, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb veprime t\u00eb mir\u00ebkoordinuara nga institucionet publike, sektori privat dhe shoq\u00ebria civile. Me nj\u00eb var\u00ebsi t\u00eb theksuar ndaj burimeve hidrike p\u00ebr prodhimin e energjis\u00eb (mbi 95%), vendi \u00ebsht\u00eb tep\u00ebr i ndjesh\u00ebm ndaj pasojave t\u00eb ndryshimeve klimatike, t\u00eb cilat po ndikojn\u00eb ciklet hidrologjike \u2013 reshjet jan\u00eb m\u00eb t\u00eb pakta, shp\u00ebrndarja e tyre m\u00eb e paq\u00ebndrueshme, duke rrezikuar k\u00ebshtu sigurin\u00eb energjetike komb\u00ebtare. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, humbjet n\u00eb rrjetin e shp\u00ebrndarjes s\u00eb energjis\u00eb jan\u00eb n\u00eb nivele t\u00eb larta (18\u201320%), nd\u00ebrsa konsumi final i energjis\u00eb ka arritur n\u00eb 8.1 TWh n\u00eb vitin 2023, i shtyr\u00eb nga rritja e urbanizimit dhe sektorit t\u00eb sh\u00ebrbimeve. Energjia e rinovueshme p\u00ebrtej hidrocentral\u00ebve \u2013 si ajo diellore dhe nga era \u2013 mbetet e pazhvilluar plot\u00ebsisht, me vet\u00ebm 4.3% t\u00eb totalit t\u00eb prodhimit, sipas t\u00eb dh\u00ebnave nga AKBN.<\/p>\n<p>Skemat ekzistuese t\u00eb subvencionimit jan\u00eb t\u00eb kushtueshme dhe t\u00eb pabarabarta, me mbi 2.4 miliard\u00eb euro t\u00eb shp\u00ebrndara nd\u00ebrmjet mb\u00ebshtetjes fiskale dhe kredive gjat\u00eb viteve 2018\u20132023, duke ndikuar negativisht n\u00eb konkurrueshm\u00ebrin\u00eb e tregut dhe duke p\u00ebrfituar m\u00eb shum\u00eb familjet me t\u00eb ardhura t\u00eb larta. Vlejn\u00eb p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrmendur disa investime dometh\u00ebn\u00ebse n\u00eb fush\u00ebn energjitike, si projekti pilot p\u00ebr nd\u00ebrtimin e sistemit t\u00eb gazifikimit n\u00eb Kor\u00e7\u00eb; projektimi i TEC-it lundrues n\u00eb Vlor\u00eb, etj. t\u00eb cilat mbeten pengesa n\u00eb tranzicionin energjitik afatgjat\u00eb t\u00eb vendit.<\/p>\n<p><strong>Arritje t\u00eb vitit 2024<\/strong><br \/>\n<strong>Rishikimi i Planit Komb\u00ebtar p\u00ebr Energjin\u00eb dhe Klim\u00ebn (PKEK) <\/strong><\/p>\n<p>Plani i rishikuar Komb\u00ebtar p\u00ebr Energjin\u00eb dhe Klim\u00ebn (PKEK) 2020\u20132030 p\u00ebrfaq\u00ebson dokumentin themelor t\u00eb politik\u00ebs energjetike dhe klimatike t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr dekad\u00ebn e ardhshme, duke p\u00ebrfshir\u00eb pes\u00eb dimensionet e Unionit t\u00eb Energjis\u00eb t\u00eb BE-s\u00eb: dekarbonizimin, burimet e rinovueshme, efi\u00e7enc\u00ebn e energjis\u00eb, sigurin\u00eb e furnizimit dhe tregun e brendsh\u00ebm t\u00eb energjis\u00eb. Plani parashikon rritjen e pjes\u00ebmarrjes s\u00eb burimeve t\u00eb rinovueshme n\u00eb konsumin final t\u00eb energjis\u00eb n\u00eb 54.4% deri n\u00eb vitin 2030, si dhe reduktimin e emetimeve t\u00eb GES-ve me 22% krahasuar me vitin 2005. PKEK p\u00ebrfshin objektiva t\u00eb qarta p\u00ebr rritjen e kapaciteteve t\u00eb prodhimit t\u00eb energjis\u00eb nga dielli dhe era (si projektet n\u00eb Spitall\u00eb dhe<br \/>\nKaravasta), plane ankandesh 3-vje\u00e7are, dhe parashikon q\u00eb Shqip\u00ebria t\u00eb b\u00ebhet eksportues neto i energjis\u00eb deri n\u00eb vitin 2030.<\/p>\n<p><strong>Ngritja e paket\u00ebs ligjore p\u00ebr Dekarbonizimin e Sektorit t\u00eb Nd\u00ebrtimit<\/strong><\/p>\n<p>Shqip\u00ebria ka nd\u00ebrmarr\u00eb nj\u00eb qasje ambicioze p\u00ebr dekarbonizimin e sektorit t\u00eb nd\u00ebrtesave p\u00ebrmes nj\u00eb kornize ligjore dhe strategjike q\u00eb synon nd\u00ebrtesa me emetime zero deri n\u00eb vitin 2050. Ligji p\u00ebr<br \/>\nPerformanc\u00ebn Energjetike t\u00eb Nd\u00ebrtesave (2024) p\u00ebrcakton standarde t\u00eb reja p\u00ebr nd\u00ebrtesat ekzistuese dhe t\u00eb reja, p\u00ebrfshir\u00eb certifikimin energjetik, detyrimin p\u00ebr auditime dhe futjen e librezave t\u00eb rinovimit. Strategjia Afatgjat\u00eb e Rinovimit t\u00eb Stokut t\u00eb Nd\u00ebrtesave mb\u00ebshtet k\u00ebt\u00eb ligj p\u00ebrmes skenar\u00ebve teknik\u00eb e financiar\u00eb p\u00ebr rinovimin e thelluar, duke adresuar nd\u00ebrtesat rezidenciale, publike dhe tregtare, me objektiva konkrete p\u00ebr \u00e7do dekad\u00eb deri n\u00eb vitin 2050. Masat p\u00ebrfshijn\u00eb izolim termik, nd\u00ebrrim t\u00eb sistemeve teknike, vendosje t\u00eb paneleve fotovoltaike dhe p\u00ebrdorim t\u00eb materialeve me emetime t\u00eb ul\u00ebta n\u00eb ciklin e jet\u00ebs. Strategjia vendos gjithashtu norma t\u00eb detyrueshme rinovimi p\u00ebr nd\u00ebrtesat publike (3% n\u00eb vit). Dekarbonizimi i sektorit mb\u00ebshtetet dhe nga miratimi i Ligjit nr.52\/2024 \u201cP\u00ebr etiketimin e produkteve me ndikim n\u00eb energji\u201d.<\/p>\n<p><strong>Miratimi i Agjend\u00ebs s\u00eb Reformave dhe Plani i Rritjes 2024\u20132027<\/strong><\/p>\n<p>Agjenda Komb\u00ebtare e Reformave vendos p\u00ebrpar\u00ebsi p\u00ebr tranzicionin e gjelb\u00ebr dhe sektori i energjis\u00eb, me theks n\u00eb p\u00ebrafrimin me paket\u00ebn e BE-s\u00eb p\u00ebr integrimin e tregjeve t\u00eb energjis\u00eb elektrike dhe n\u00eb krijimin e nj\u00eb tregu t\u00eb brendsh\u00ebm funksional \u201cday-ahead\u201d, si dhe rregullime t\u00eb \u00e7mimeve drejt kushteve t\u00eb tregut. Dokumenti rithekson synimin p\u00ebr mb\u00ebshtetjen e energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme p\u00ebrmes nj\u00eb plani ankandi 3- vje\u00e7ar p\u00ebr t\u00eb instaluar t\u00eb pakt\u00ebn 600 MW kapacitete t\u00eb reja, si dhe miratimin e ligjeve p\u00ebr biomas\u00ebn, biokarburantet dhe garancit\u00eb e origjin\u00ebs p\u00ebr energjin\u00eb e gjelb\u00ebr. Po ashtu, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb p\u00ebrmendet nd\u00ebrtimi i sistemit komb\u00ebtar p\u00ebr tregtimin e emetimeve (ETS) me synimin p\u00ebr ta funksionalizuar deri n\u00eb vitin 2030, n\u00eb p\u00ebrputhje me acquis t\u00eb BE-s\u00eb dhe mekanizmat MRVA. Risit\u00eb lidhen edhe me efikasitetin e energjis\u00eb dhe ndotjen e ajrit, p\u00ebrmes strategjis\u00eb p\u00ebr rinovimin e nd\u00ebrtesave publike dhe krijimit t\u00eb kuadrit ligjor p\u00ebr komunitetet e energjis\u00eb, duke rritur integrimin lokal dhe kapacitetet p\u00ebr trajtimin e varf\u00ebris\u00eb energjetike. Kjo Agjend\u00eb do mund\u00ebsoj\u00eb financimin e k\u00ebtyre sektor\u00ebve n\u00eb form\u00eb inkrementale deri n\u00eb 2027.<\/p>\n<p><strong>Draft Strategjia e Specializimit Inteligjent (S3)<\/strong><\/p>\n<p>Strategjia p\u00ebr Specializimin Inteligjent e Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr periudh\u00ebn 2024\u20132030 synon t\u00eb nxis\u00eb zhvillimin ekonomik p\u00ebrmes inovacionit dhe bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrsektorial, duke p\u00ebrfshir\u00eb qeverin\u00eb, biznesin, akademin\u00eb dhe shoq\u00ebrin\u00eb civile. Strategjia identifikon n\u00ebnt\u00eb fusha prioritare, nd\u00ebr t\u00eb cilat energjia e rinovueshme dhe burimet natyrore z\u00ebn\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, duke theksuar potencialin p\u00ebr zhvillim t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm dhe inovacion n\u00eb k\u00ebto sektor\u00eb. N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb k\u00ebsaj strategjie, energjia e rinovueshme \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb si nj\u00eb nga fushat me potencial t\u00eb lart\u00eb inovativ, duke propozuar ngritjen e nj\u00eb qendre ekselence p\u00ebr Eficenc\u00ebn Energjitike.<\/p>\n<p><strong>Rekomandime<\/strong><br \/>\n<strong>Koordinimi i Politikave Nd\u00ebrsektoriale me Objektivat e Dekarbonizimit<\/strong><\/p>\n<p>Politikat sektoriale dhe iniciativat p\u00ebr dekarbonizim nuk jan\u00eb t\u00eb rakorduara, sidomos nd\u00ebrmjet sektor\u00ebve<br \/>\nt\u00eb energjis\u00eb, transportit, industris\u00eb dhe bujq\u00ebsis\u00eb. Kjo ndarje theksohet edhe mes nivelit qendror dhe atij vendor, ku bashkit\u00eb shpesh mungojn\u00eb n\u00eb kapacitete p\u00ebr t\u00eb mb\u00ebshtetur politika klimatike. Strategjia Komb\u00ebtare p\u00ebr Klim\u00ebn (2019) \u00ebsht\u00eb e vjet\u00ebruar dhe nuk p\u00ebrmban udh\u00ebrr\u00ebfyes konkret p\u00ebr nd\u00ebrthurjen nd\u00ebrsektoriale t\u00eb klim\u00ebs me energjin\u00eb. Rekomandohet rishikimi urgjent i strategjis\u00eb dhe nd\u00ebrtimi i nj\u00eb qasjeje nd\u00ebrsektoriale funksionale q\u00eb p\u00ebrfshin institucionet qendrore dhe vendore n\u00eb zbatim dhe monitorim.<\/p>\n<p><strong>Krijimi i Strukturave p\u00ebr Monitorim dhe Koherenc\u00eb Ligjore<\/strong><\/p>\n<p>Ka munges\u00eb strukturash t\u00eb q\u00ebndrueshme p\u00ebr monitorimin dhe vler\u00ebsimin e zbatimit t\u00eb politikave mjedisore dhe energjetike. Ligji p\u00ebr burimet e rinovueshme dhe ligji p\u00ebr performanc\u00ebn e energjis\u00eb n\u00eb nd\u00ebrtesa jan\u00eb shoq\u00ebruar me num\u00ebr disproporcional t\u00eb akteve n\u00ebnligjore, duke krijuar pasiguri dhe ulur efikasitetin e tyre. Rekomandohet konsolidimi i baz\u00ebs ligjore, thjeshtimi i akteve zbatuese dhe garantimi i q\u00ebndrueshm\u00ebris\u00eb p\u00ebrmes nj\u00eb kornize m\u00eb t\u00eb fort\u00eb juridike.<\/p>\n<p><strong>P\u00ebrafrimi i Agjend\u00ebs s\u00eb Gjelb\u00ebr dhe Absorbimi n\u00eb Nivel Vendor<\/strong><\/p>\n<p>Pavar\u00ebsisht pjes\u00ebmarrjes n\u00eb Agjend\u00ebn e Gjelb\u00ebr p\u00ebr Ballkanin Per\u00ebndimor dhe progresit n\u00eb dekarbonizim p\u00ebr shkak t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb hidroenergjetike, Shqip\u00ebria nuk ka analizuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb<br \/>\nthelluar se si k\u00ebto politika mund t\u00eb zbatohen n\u00eb nivel vendor. Mungesa e integrimit t\u00eb kapaciteteve dhe konteksteve lokale b\u00ebn q\u00eb shum\u00eb plane t\u00eb mbeten n\u00eb nivel q\u00ebndror, pa impakt real. Rekomandohet zhvillimi i nj\u00eb mekanizmi t\u00eb absorbimit lokal t\u00eb politikave t\u00eb klim\u00ebs dhe energjis\u00eb, duke adresuar diferencat territoriale dhe burimet njer\u00ebzore dhe financiare t\u00eb bashkive. Mb\u00ebshtetja e hartimit t\u00eb Planeve Lokale t\u00eb Tranzicionit t\u00eb Gjelb\u00ebr do ishin element kyc n\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt.<\/p>\n<p><strong>Qart\u00ebsimi i Planeve Vendore dhe Rakordimi Ligjor<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb nivel lokal ekziston nj\u00eb konfuzion i madh rreth planeve t\u00eb energjis\u00eb dhe klim\u00ebs, si dhe munges\u00eb koordinimi juridik midis tyre. Krahas hartimit t\u00eb strategjive dhe mobilizimit t\u00eb investimeve, qeveria duhet t\u00eb garantoj\u00eb harmonizimin ligjor t\u00eb planeve vendore dhe atyre komb\u00ebtare, p\u00ebr t\u00eb evituar mbivendosjet dhe p\u00ebr t\u00eb rritur efektivitetin e nd\u00ebrhyrjeve.<\/p>\n<p><strong>Diversifikimi i Burimeve t\u00eb Rinovueshme dhe Komunitetet Energjetike<\/strong><br \/>\nPolitikat aktuale p\u00ebrqendrohen kryesisht n\u00eb energjin\u00eb diellore dhe at\u00eb t\u00eb er\u00ebs, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb potenciali p\u00ebr biomas\u00eb dhe energji gjeotermale \u00ebsht\u00eb i n\u00ebnshfryt\u00ebzuar. Rekomandohet nj\u00eb strategji gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse p\u00ebr diversifikimin e burimeve t\u00eb rinovueshme dhe konsolidimi i kuadrit ligjor p\u00ebr komunitetet energjetike, duke hequr pengesat administrative q\u00eb kufizojn\u00eb pjes\u00ebmarrjen e qytetar\u00ebve dhe prodhuesve t\u00eb vegj\u00ebl n\u00eb treg. K\u00ebrkohet Shfuqizimi i menj\u00ebhersh\u00ebm i projektit t\u00eb gazifikimit n\u00eb Korc\u00eb si dhe i TEC-it lundrues n\u00eb Vlor\u00eb apo i nd\u00ebrtimit t\u00eb TEC-it t\u00eb Roskovecit. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuad\u00ebr problematikat e amendamenteve ligjore kryesisht t\u00eb ligjit p\u00ebr energjin\u00eb e rinovueshme jan\u00eb kthyer edhe n\u00eb penges\u00eb p\u00ebr zhvillimin e investimeve madhore n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim (investimet n\u00eb energjin\u00eb diellore dhe t\u00eb er\u00ebs).<\/p>\n<p><strong>Fuqizimi i Komuniteteve Lokale t\u00eb Energjis\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Ky instrument \u00ebsht\u00eb themelor n\u00eb mbarwvarjen e implementimit t\u00eb tij sepse shfryet\u00ebzon potencialet e m\u00ebdha q\u00eb ka ky sektor n\u00eb Shqip\u00ebri po ashtu hap i dyt\u00eb \u00ebsht\u00eb dh\u00ebnia e mund\u00ebsis\u00eb p\u00ebr prodhuesit t\u00eb cil\u00ebt duhet t\u00eb ken\u00eb mund\u00ebsi t\u00eb dalin n\u00eb treg dhe t\u00eb zhvillojn\u00eb investime mbi shryt\u00ebzimin e energjis\u00eb s\u00eb past\u00ebr. Instrumenti i komuniteteve lokale t\u00eb energjis\u00eb vler\u00ebsohet si nj\u00eb instruennt realtiisht i ri por me benefite t\u00eb m\u00ebdha p\u00ebr komunitetin. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuad\u00ebr vler\u00ebsoh\u00ebt se \u00ebsht\u00eb e nevoj\u00ebs shk\u00ebmbimi i eksperiencave me praktikat ekzistuese m\u00eb t\u00eb mira gj\u00eb q\u00eb do t\u00eb ndihmoj\u00eb komunitetet n\u00eb p\u00ebrfshirje dhe t\u00eb kuptojn\u00eb m\u00eb mir\u00eb procesin si dhe te shoq\u00ebrohet dhe nxitet nga financime t\u00eb mirfillta p\u00ebr komunitetet.<\/p>\n<p><strong>Programi i Rinovimit t\u00eb Sistemit t\u00eb Transmetimit t\u00eb Energjis\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Programi i diversifikimit t\u00eb protofolit energjitik \u00ebsht\u00eb nj\u00eb objektiv si n\u00eb nivel komb\u00ebtar\u00eb ashtu edhe n\u00eb\u00a0 nivel nd\u00ebrkomb\u00ebtar duke analizuar sfidatqe po paraqet vitet e fundit ky sektor. Paralellisht me prodhimin e energjis\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb linj\u00eb vler\u00ebsoh\u00ebt q\u00eb duhet t\u00eb zhvillohen edhe investimet mbi infrastrukturen e transmetimit dhe t\u00eb shp\u00ebrndarjes s\u00eb energjis\u00eb kjo edhe si pasoj\u00eb e rritjes s\u00eb konsumit p\u00ebr energji n\u00eb Shqip\u00ebri. Si pasoj\u00eb e ndryshimeve ligjore sistemi duhet ti p\u00ebrgjigjet tashme jo vetem prohuesve madhor\u00eb t\u00eb energjis\u00eb por edhe prodhuesve t\u00eb vegj\u00ebl te cil\u00ebt kan\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb hedhin energji n\u00eb rrjetin energjitik si pasoj\u00eb e zhvillimit t\u00eb tyre.<\/p>\n<p><strong>Varf\u00ebria Energjetike<\/strong><br \/>\nShqip\u00ebria nuk ka ende nj\u00eb p\u00ebrkufizim ligjor p\u00ebr varf\u00ebrin\u00eb energjetike dhe mungojn\u00eb indikator\u00ebt p\u00ebr matjen e saj. Vler\u00ebsohet se 20\u201340% e familjeve p\u00ebrballen me form\u00eb t\u00eb varf\u00ebris\u00eb energjetike. Rekomandohet p\u00ebrkufizimi ligjor i fenomenit, ngritja e mekanizmave t\u00eb monitorimit dhe adresimi i drejtp\u00ebrdrejt\u00eb i nevojave t\u00eb grupeve vulnerab\u00ebl p\u00ebrmes nd\u00ebrhyrjeve n\u00eb eficienc\u00eb dhe akses n\u00eb sh\u00ebrbime energjetike.<\/p>\n<p><strong>Strategjia p\u00ebr Dekarbonizimin e Transportit<\/strong><\/p>\n<p>Transporti \u00ebsht\u00eb nd\u00ebr kontribuesit kryesor\u00eb t\u00eb GES n\u00eb vend dhe mbetet i varur nga karburantet fosile. Rekomandohet nj\u00eb strategji komb\u00ebtare p\u00ebr dekarbonizimin e sektorit, e shoq\u00ebruar me plane lokale t\u00eb mobilitetit, elektrifikim t\u00eb flotave publike dhe private, zhvillim t\u00eb infrastruktur\u00ebs s\u00eb karikimit dhe promovim t\u00eb transportit alternativ. Ky proces duhet t\u00eb lidhet drejtp\u00ebrdrejt me planifikimin energjetik dhe klimatike.<\/p>\n<p><strong>Integrimi me politikat e mbrojtjes s\u00eb pyjeve, biodiversitetit, zhvillimit rural<\/strong><br \/>\nPyjet jan\u00eb jasht\u00eb fokusit t\u00eb politikave klimatike pavar\u00ebsisht rolit t\u00eb tyre kritik n\u00eb ruajtjen e karbonit dhe mbrojtjen e burimeve hidrike. Rekomandohet p\u00ebrfshirja e pyjeve dhe biodiversitetit n\u00eb strategjit\u00eb komb\u00ebtare, si dhe mbrojtja e tyre p\u00ebrmes masave konkrete ndaj prerjeve dhe zjarreve t\u00eb pakontrolluara. Nga ana tjet\u00ebr ndryshimet klimatike po ndikojn\u00eb gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb prodhimin bujq\u00ebsor. Rekomandohet zhvillimi i nj\u00eb programi t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm k\u00ebshillimor p\u00ebr fermer\u00ebt mbi teknologjit\u00eb adaptive dhe p\u00ebrfshirja e bujq\u00ebsis\u00eb n\u00eb politikat klimatike dhe t\u00eb zhvillimit rural.<\/p>\n<p><strong>Perspektiva Gjinore n\u00eb Tranzicionin Energjetik<\/strong><br \/>\nGrat\u00eb, sidomos n\u00eb zonat rurale, p\u00ebrballen me barr\u00eb disproporcionale si menaxhere t\u00eb energjis\u00eb n\u00eb familje. Politikat energjetike duhet t\u00eb p\u00ebrfshijn\u00eb nj\u00eb qasje t\u00eb ndjeshme gjinore q\u00eb synon drejt\u00ebsi sociale dhe ndarje t\u00eb barabart\u00eb t\u00eb p\u00ebrfitimeve dhe barr\u00ebs s\u00eb tranzicionit.<\/p>\n<p><strong>Monitorimi dhe Raportimi i Emetimeve GES<\/strong><br \/>\nRekomandohet p\u00ebrgatitja e raportit t\u00eb transparenc\u00ebs mbi progresin e NDC, si dhe ngritja dhe funksionalizimi i sistemit MRV p\u00ebr GES. Kjo k\u00ebrkon investim n\u00eb teknologji t\u00eb past\u00ebr dhe forcim t\u00eb<br \/>\ninstitucioneve p\u00ebrkat\u00ebse.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Ky dokument p\u00ebrfaq\u00ebson nj\u00eb angazhim t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt p\u00ebr zbatimin e masave t\u00eb propozuara, me synimin p\u00ebr t\u00eb arritur rezultate konkrete dhe t\u00eb q\u00ebndrueshme. Bashk\u00ebpunimi nd\u00ebrinstitucional dhe p\u00ebrkushtimi i t\u00eb gjitha pal\u00ebve t\u00eb p\u00ebrfshira jan\u00eb thelb\u00ebsore p\u00ebr suksesin e k\u00ebtij procesi.<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Deklarat\u00eb e Organizatave t\u00eb Shoq\u00ebris\u00eb Civile n\u00eb lidhje me Politikat Sektoriale t\u00eb Energjis\u00eb dhe Klim\u00ebs M\u00eb 27 mars 2025, Rrjeti GreenAL u mblodh n\u00eb nj\u00eb nga takimet e tij t\u00eb para pas zyrtarizimit, me synim forcimin e bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrmjet an\u00ebtar\u00ebve dhe nxitjen e shk\u00ebmbimit t\u00eb njohurive p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet e energjis\u00eb dhe klim\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, u zhvillua nj\u00eb sesion reflektimi i thelluar mbi progresin dhe boshll\u00ebqet n\u00eb politikat sektoriale, si dhe u p\u00ebrgatit nj\u00eb paket\u00eb rekomandimesh drejtuar partive politike n\u00eb prag t\u00eb zgjedhjeve t\u00eb 11 majit 2025. Takimi p\u00ebrfaq\u00ebsoi nj\u00eb hap t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm drejt konsolidimit t\u00eb rrjetit si platform\u00eb bashk\u00ebpunimi q\u00eb synon t\u00eb rris\u00eb ndikimin e shoq\u00ebris\u00eb civile n\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsimin e politikave mjedisore dhe klimatike n\u00eb nivel lokal, rajonal dhe komb\u00ebtar. Diskutimet u p\u00ebrqendruan n\u00eb analiz\u00ebn e sfidave t\u00eb nd\u00ebrlidhura t\u00eb sektorit energjetik dhe klimatik, me theks t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb mbi var\u00ebsin\u00eb nga burimet hidrike p\u00ebr prodhimin e energjis\u00eb elektrike (mbi 95%), ndikimin e ndryshimeve klimatike n\u00eb ciklet hidrologjike, dhe problemet strukturore t\u00eb tregut energjetik. Pasqyr\u00eb e programeve zgjedhore n\u00eb lidhje me energjin\u00eb e klim\u00ebn N\u00eb vijim t\u00eb diskutimeve u analizuan edhe programet zgjedhore t\u00eb partive politike p\u00ebr periudh\u00ebn 2024\u2013 2030, me q\u00ebllim t\u00eb kuptohet n\u00eb \u00e7far\u00eb mase temat e energjis\u00eb dhe klim\u00ebs jan\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb agjend\u00ebn politike. V\u00ebrehet se disa programe p\u00ebrmbajn\u00eb nj\u00eb korniz\u00eb m\u00eb t\u00eb artikuluar p\u00ebr tranzicionin e gjelb\u00ebr dhe p\u00ebrafrimin me direktivat e BE-s\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb projekte konkrete p\u00ebr energjin\u00eb diellore dhe planifikimin e rinovimit t\u00eb nd\u00ebrtesave. Megjithat\u00eb, k\u00ebto shpesh mbeten t\u00eb kufizuara n\u00eb nivel programatik, pa detaje implementuese apo p\u00ebrfshirje t\u00eb dimensionit social t\u00eb tranzicionit. Nj\u00eb pjes\u00eb e programeve ofrojn\u00eb p\u00ebrqasje m\u00eb t\u00eb p\u00ebrqendruara n\u00eb fusha t\u00eb tjera si ekonomia, drejt\u00ebsia ose qeverisja, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb \u00e7\u00ebshtjet klimatike dhe energjetike jan\u00eb t\u00eb pranishme n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb shum\u00eb t\u00eb fragmentuar ose mungojn\u00eb plot\u00ebsisht. N\u00eb disa raste, energjia p\u00ebrmendet vet\u00ebm n\u00eb kontekstin e investimeve infrastrukturore, pa reflektuar mbi aspektet e dekarbonizimit apo tranzicionit t\u00eb drejt\u00eb. Nga ana tjet\u00ebr, disa programe zgjedhore ofrojn\u00eb trajtime t\u00eb detajuara mbi transparenc\u00ebn n\u00eb menaxhimin e burimeve natyrore, zhvillimin e industrive t\u00eb q\u00ebndrueshme dhe nevoj\u00ebn p\u00ebr decentralizim p\u00ebrmes komuniteteve t\u00eb energjis\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe komponent\u00ebt e edukimit, eficienc\u00ebs energjetike dhe ndikimit t\u00eb ndryshimeve klimatike n\u00eb sektor\u00eb t\u00eb tjer\u00eb si bujq\u00ebsia apo sh\u00ebndeti. Kjo analiz\u00eb d\u00ebshmon p\u00ebr munges\u00ebn e nj\u00eb vizioni t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt dhe gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebs p\u00ebr energjin\u00eb dhe klim\u00ebn n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb spektrit politik shqiptar, si dhe p\u00ebr nevoj\u00ebn urgjente p\u00ebr standardizimin e p\u00ebrfshirjes s\u00eb k\u00ebtyre \u00e7\u00ebshtjeve n\u00eb platformat programore, me q\u00ebllim rritjen e llogaridh\u00ebnies, konsistenc\u00ebs dhe q\u00ebndrueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb angazhimeve politike. Sfidat e sektorit P\u00ebrgjat\u00eb dekad\u00ebs s\u00eb fundit, Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb p\u00ebrballur me sfida komplekse dhe t\u00eb nd\u00ebrthurura n\u00eb sektorin e energjis\u00eb dhe klim\u00ebs, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb veprime t\u00eb mir\u00ebkoordinuara nga institucionet publike, sektori privat dhe shoq\u00ebria civile. Me nj\u00eb var\u00ebsi t\u00eb theksuar ndaj burimeve hidrike p\u00ebr prodhimin e energjis\u00eb (mbi 95%), vendi \u00ebsht\u00eb tep\u00ebr i ndjesh\u00ebm ndaj pasojave t\u00eb ndryshimeve klimatike, t\u00eb cilat po ndikojn\u00eb ciklet hidrologjike \u2013 reshjet jan\u00eb m\u00eb t\u00eb pakta, shp\u00ebrndarja e tyre m\u00eb e paq\u00ebndrueshme, duke rrezikuar k\u00ebshtu sigurin\u00eb energjetike komb\u00ebtare. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, humbjet n\u00eb rrjetin e shp\u00ebrndarjes s\u00eb energjis\u00eb jan\u00eb n\u00eb nivele t\u00eb larta (18\u201320%), nd\u00ebrsa konsumi final i energjis\u00eb ka arritur n\u00eb 8.1 TWh n\u00eb vitin 2023, i shtyr\u00eb nga rritja e urbanizimit dhe sektorit t\u00eb sh\u00ebrbimeve. Energjia e rinovueshme p\u00ebrtej hidrocentral\u00ebve \u2013 si ajo diellore dhe nga era \u2013 mbetet e pazhvilluar plot\u00ebsisht, me vet\u00ebm 4.3% t\u00eb totalit t\u00eb prodhimit, sipas t\u00eb dh\u00ebnave nga AKBN. Skemat ekzistuese t\u00eb subvencionimit jan\u00eb t\u00eb kushtueshme dhe t\u00eb pabarabarta, me mbi 2.4 miliard\u00eb euro t\u00eb shp\u00ebrndara nd\u00ebrmjet mb\u00ebshtetjes fiskale dhe kredive gjat\u00eb viteve 2018\u20132023, duke ndikuar negativisht n\u00eb konkurrueshm\u00ebrin\u00eb e tregut dhe duke p\u00ebrfituar m\u00eb shum\u00eb familjet me t\u00eb ardhura t\u00eb larta. Vlejn\u00eb p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrmendur disa investime dometh\u00ebn\u00ebse n\u00eb fush\u00ebn energjitike, si projekti pilot p\u00ebr nd\u00ebrtimin e sistemit t\u00eb gazifikimit n\u00eb Kor\u00e7\u00eb; projektimi i TEC-it lundrues n\u00eb Vlor\u00eb, etj. t\u00eb cilat mbeten pengesa n\u00eb tranzicionin energjitik afatgjat\u00eb t\u00eb vendit. Arritje t\u00eb vitit 2024 Rishikimi i Planit Komb\u00ebtar p\u00ebr Energjin\u00eb dhe Klim\u00ebn (PKEK) Plani i rishikuar Komb\u00ebtar p\u00ebr Energjin\u00eb dhe Klim\u00ebn (PKEK) 2020\u20132030 p\u00ebrfaq\u00ebson dokumentin themelor t\u00eb politik\u00ebs energjetike dhe klimatike t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr dekad\u00ebn e ardhshme, duke p\u00ebrfshir\u00eb pes\u00eb dimensionet e Unionit t\u00eb Energjis\u00eb t\u00eb BE-s\u00eb: dekarbonizimin, burimet e rinovueshme, efi\u00e7enc\u00ebn e energjis\u00eb, sigurin\u00eb e furnizimit dhe tregun e brendsh\u00ebm t\u00eb energjis\u00eb. Plani parashikon rritjen e pjes\u00ebmarrjes s\u00eb burimeve t\u00eb rinovueshme n\u00eb konsumin final t\u00eb energjis\u00eb n\u00eb 54.4% deri n\u00eb vitin 2030, si dhe reduktimin e emetimeve t\u00eb GES-ve me 22% krahasuar me vitin 2005. PKEK p\u00ebrfshin objektiva t\u00eb qarta p\u00ebr rritjen e kapaciteteve t\u00eb prodhimit t\u00eb energjis\u00eb nga dielli dhe era (si projektet n\u00eb Spitall\u00eb dhe Karavasta), plane ankandesh 3-vje\u00e7are, dhe parashikon q\u00eb Shqip\u00ebria t\u00eb b\u00ebhet eksportues neto i energjis\u00eb deri n\u00eb vitin 2030. Ngritja e paket\u00ebs ligjore p\u00ebr Dekarbonizimin e Sektorit t\u00eb Nd\u00ebrtimit Shqip\u00ebria ka nd\u00ebrmarr\u00eb nj\u00eb qasje ambicioze p\u00ebr dekarbonizimin e sektorit t\u00eb nd\u00ebrtesave p\u00ebrmes nj\u00eb kornize ligjore dhe strategjike q\u00eb synon nd\u00ebrtesa me emetime zero deri n\u00eb vitin 2050. Ligji p\u00ebr Performanc\u00ebn Energjetike t\u00eb Nd\u00ebrtesave (2024) p\u00ebrcakton standarde t\u00eb reja p\u00ebr nd\u00ebrtesat ekzistuese dhe t\u00eb reja, p\u00ebrfshir\u00eb certifikimin energjetik, detyrimin p\u00ebr auditime dhe futjen e librezave t\u00eb rinovimit. Strategjia Afatgjat\u00eb e Rinovimit t\u00eb Stokut t\u00eb Nd\u00ebrtesave mb\u00ebshtet k\u00ebt\u00eb ligj p\u00ebrmes skenar\u00ebve teknik\u00eb e financiar\u00eb p\u00ebr rinovimin e thelluar, duke adresuar nd\u00ebrtesat rezidenciale, publike dhe tregtare, me objektiva konkrete p\u00ebr \u00e7do dekad\u00eb deri n\u00eb vitin 2050. Masat p\u00ebrfshijn\u00eb izolim termik, nd\u00ebrrim t\u00eb sistemeve teknike, vendosje t\u00eb paneleve fotovoltaike dhe p\u00ebrdorim t\u00eb materialeve me emetime t\u00eb ul\u00ebta n\u00eb ciklin e jet\u00ebs. Strategjia vendos gjithashtu norma t\u00eb detyrueshme rinovimi p\u00ebr nd\u00ebrtesat publike (3% n\u00eb vit). Dekarbonizimi i sektorit mb\u00ebshtetet dhe nga miratimi i Ligjit nr.52\/2024 \u201cP\u00ebr etiketimin e produkteve me ndikim n\u00eb energji\u201d. Miratimi i Agjend\u00ebs s\u00eb Reformave dhe Plani i Rritjes 2024\u20132027 Agjenda Komb\u00ebtare e Reformave vendos p\u00ebrpar\u00ebsi p\u00ebr tranzicionin e gjelb\u00ebr dhe sektori i energjis\u00eb, me theks n\u00eb p\u00ebrafrimin me paket\u00ebn e BE-s\u00eb p\u00ebr integrimin e tregjeve t\u00eb energjis\u00eb elektrike dhe n\u00eb krijimin e nj\u00eb tregu t\u00eb brendsh\u00ebm funksional \u201cday-ahead\u201d, si dhe rregullime t\u00eb \u00e7mimeve<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":9093,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"give_campaign_id":0,"footnotes":""},"categories":[66],"tags":[],"class_list":["post-9092","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publications"],"acf":[],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n.jpg",2048,1152,false],"landscape":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n.jpg",2048,1152,false],"portraits":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n.jpg",2048,1152,false],"thumbnail":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n-300x169.jpg",300,169,true],"large":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n-1024x576.jpg",1024,576,true],"1536x1536":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n-1536x864.jpg",1536,864,true],"2048x2048":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n.jpg",2048,1152,false],"trp-custom-language-flag":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n.jpg",18,10,false],"ecofine-large":["https:\/\/rec.spontan.agency\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/486687830_1218456860285127_1683005103264900860_n-1320x700.jpg",1320,700,true]},"rttpg_author":{"display_name":"rec","author_link":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/author\/rec\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/category\/publications\/\" rel=\"category tag\">Publications<\/a>","rttpg_excerpt":"Deklarat\u00eb e Organizatave t\u00eb Shoq\u00ebris\u00eb Civile n\u00eb lidhje me Politikat Sektoriale t\u00eb Energjis\u00eb dhe Klim\u00ebs M\u00eb 27 mars 2025, Rrjeti GreenAL u mblodh n\u00eb nj\u00eb nga takimet e tij t\u00eb para pas zyrtarizimit, me synim forcimin e bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrmjet an\u00ebtar\u00ebve dhe nxitjen e shk\u00ebmbimit t\u00eb njohurive p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet e energjis\u00eb dhe klim\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri. N\u00eb&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9092","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9092"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9092\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9095,"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9092\/revisions\/9095"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9093"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9092"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9092"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rec.spontan.agency\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9092"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}